برای کودک، عدد BMI بزرگسالان به‌تنهایی به کار نمی‌رود. قد، وزن، سن، جنس و روند رشد روی نمودار صدکی بررسی می‌شوند. کودکان در مراحل مختلف رشد تغییر وزن متفاوتی دارند؛ بنابراین مقایسه ظاهری یا یک عدد منفرد ممکن است گمراه‌کننده باشد. هدف اصلی حفظ رشد، سلامت و عزت‌نفس است.
ارزیابی شامل چه چیزهایی است؟
پزشک روند قد و وزن، فشار خون، خواب، داروها، سابقه خانوادگی و علائم را بررسی می‌کند. در صورت نیاز آزمایش قند، چربی یا کبد درخواست می‌شود. چاقی شکمی می‌تواند با ژنتیک، محیط، خواب، غذا، فعالیت و برخی بیماریها مرتبط باشد؛ یک علت واحد برای همه وجود ندارد.
رژیم سخت یا مکمل لاغری بدون تیم کودک می‌تواند رشد و رابطه با غذا را آسیب بزند.
خانواده چه تغییری ایجاد کند؟
تغییر را برای کل خانواده اجرا کنید: نوشیدنی شیرین کمتر، وعده منظم، میوه و سبزی در دسترس، غذا خوردن بدون صفحه نمایش و سهم متناسب با سن. کودک را با غذا تنبیه یا تشویق نکنید و درباره سلامت و توانایی صحبت کنید، نه شرم بدن.
خواب کافی و محدودکردن زمان نشستن نیز بخشی از برنامه‌اند. کودک نباید احساس کند تنها عضو خانواده است که «رژیم» دارد.
بررسی‌های پزشکی در افراد مبتلا به چاقی
این ویدئو درباره بررسی وضعیت سلامت افراد مبتلا به چاقی و توجه به موضوعاتی فراتر از عدد وزن است.
فعالیت مناسب چیست؟
بازی، دوچرخه، شنا، رقص و ورزش گروهی میتوانند فعالیت باشند. انتخاب باید لذت‌بخش، امن و متناسب با توان باشد. هدف تنها کالری‌سوزی نیست؛ اعتمادبه‌نفس، مهارت حرکتی و سلامت قلبی نیز مهم‌اند.
چه زمانی درمان تخصصی‌تر مطرح می‌شود؟
چاقی شدید، فشار خون، دیابت، کبد چرب، آپنه خواب یا فشار روانی نیازمند تیم چندتخصصی است. درمان دارویی یا جراحی در نوجوانان فقط با معیارهای مشخص و ارزیابی رشد و خانواده مطرح می‌شود. صفحه BMI سایت برای بزرگسالان است؛ برای کودک از نمودار رشد و پزشک کودکان استفاده کنید. درباره خدمات بزرگسالان می‌توانید ارزیابی جراحی چاقی را جداگانه ببینید.
پرسش‌های متداول درباره چاقی کودکان و نوجوانان؛ ارزیابی رشد و حمایت خانواده
آیا BMI کودک مثل بزرگسال تفسیر می‌شود؟
خیر؛ در کودک سن، جنس و صدک رشد در کنار روند قد و وزن بررسی می‌شوند.
برای کودک رژیم سخت بگیریم؟
بدون تیم درمانی خیر؛ برنامه باید رشد و دریافت مواد مغذی را حفظ کند و خانواده‌محور باشد.
علت چاقی شکم در کودک چیست؟
ژنتیک، الگوی غذا، خواب، فعالیت، محیط و برخی بیماریها میتوانند نقش داشته باشند و ارزیابی فردی لازم است.
دکتر مهدی سلیمی
متخصص جراحی عمومی، فلوشیپ جراحی درون‌بین (لاپاراسکوپی)، شماره نظام پزشکی ۱۰۰۶۷۴. گواهی عضویت IFSO سال ۲۰۲۶ و مقاله منتشرشده با مشارکت ایشان درباره بای‌پس معده در دسترس است.
